Ana Vana Neden Bu Kadar Önemli?
Patlayan bir boru, çıkan bir fleks hortum veya taşan bir rezervuar, dakikalar içinde onlarca litre suyu evinize ve alt kata yayabilir. Böyle bir anda yapılacak ilk ve en etkili iş, suyu kesmektir. Ana vananın yerini bilen biri hasarı sınırlarken, bilmeyen biri ustayı beklerken zarar büyür.
Bu yüzden ana vananın yerini bir arıza yaşamadan önce öğrenmek, evdeki herkesin bunu bilmesini sağlamak ve vananın gerçekten çalıştığını kontrol etmek en önemli hazırlıktır.
Ana Vana Genellikle Nerede Olur?
Apartman daireleri
Ankara'daki apartmanların çoğunda su sayaçları merdiven boşluğunda, katlardaki sayaç dolaplarında veya bodrumda toplu halde bulunur. Dairenin ana vanası çoğunlukla sayacın hemen öncesinde veya sonrasındadır. Bazı binalarda ise daire girişinde, mutfakta veya banyo girişinde ikinci bir vana bulunur.
Toplu sayaç dolaplarında hangi sayacın hangi daireye ait olduğu yazılı değilse, sakin bir zamanda sayaç numaranızı faturadan kontrol ederek kendi sayacınızı belirleyin ve üzerine işaret koyun.
Müstakil evler
Müstakil evlerde sayaç genellikle bahçe duvarında, bahçe içinde bir sayaç çukurunda veya evin dış cephesinde bulunur. Ana vana sayacın yanındadır. Evin içinde, suyun eve girdiği noktada ikinci bir vana olabilir.
Bina ana vanası
Binanın tamamının suyunu kesen ana vana çoğunlukla bodrumda, hidrofor dairesinde veya bina girişindeki sayaç bölümündedir. Kolon hatlarında ayrıca kolon vanaları bulunabilir. Bu vanalar yönetimin sorumluluğundadır ve tüm binayı etkilediği için yalnızca gerektiğinde, yönetimin bilgisiyle kullanılmalıdır.
Vana Tipleri ve Kapatma Yöntemi
| Vana tipi | Görünüm | Nasıl kapatılır? |
|---|---|---|
| Küresel vana (kollu) | Uzun düz kol | Kolu boruya dik konuma getirin, çeyrek tur |
| Kelebek kollu küresel vana | Kısa kelebek şeklinde kol | Kolu boruya dik konuma getirin |
| Volanlı vana | Yuvarlak çark | Saat yönünde sonuna kadar çevirin |
Küresel vanalarda kol boruyla aynı yöndeyse vana açık, boruya dik ise kapalıdır. Volanlı vanalarda "sağa sıkı, sola gevşek" kuralı geçerlidir.
Adım Adım Kapatma
- Sayacı ve vanayı bulun.
- Vana tipine göre kolu çevirin veya volanı saat yönünde sonuna kadar döndürün.
- Evdeki bir musluğu açarak suyun kesildiğini doğrulayın. Bu aynı zamanda hattaki basıncı boşaltır.
- Kaçak elektrik tesisatına yakınsa ilgili sigortayı kapatın.
- Kombi veya termosifon kullanıyorsanız, su kesik kaldığı sürede sıcak su kullanmayın.
- Ustayı arayın; vananın kapalı olduğunu söyleyin.
Ara Vanalar: Her Arızada Ana Vanaya Gerek Yok
Lavabo, evye, klozet ve çamaşır makinesinin her birinin altında genellikle ara musluk bulunur. Arıza tek bir noktadaysa, örneğin rezervuar taşıyorsa veya batarya hortumu sızdırıyorsa, yalnızca o ara musluğu kapatmak yeterlidir. Böylece evin geri kalanında su kullanmaya devam edebilirsiniz. Taşan rezervuar için tuvalet taşıyor sayfasına bakabilirsiniz.
Evdeki Herkes Bilmeli
Ana vananın yerini yalnızca bir kişinin bilmesi yeterli değildir. Arıza, o kişi evde değilken de çıkabilir. Evdeki yetişkinlere ve yaşı uygun çocuklara vananın yerini gösterin, nasıl kapatıldığını bir kez birlikte deneyin. Kiracıysanız taşındığınız gün ev sahibinden veya yöneticiden vananın yerini öğrenin.
Vananın yanına küçük bir etiket yapıştırmak, sayaç dolabında "Daire 5 ana vana" gibi bir not bırakmak acil anda zaman kazandırır. Sayaç dolabının anahtarı varsa, anahtarın nerede durduğunu da herkes bilmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
- Vanayı ilk kez acil durumda aramak. Panik anında vanayı bulmak çok zordur; önceden öğrenin.
- Sıkışmış vanayı zorlamak. Kırılan bir vana, suyu kesmeyi imkansız hale getirir.
- Yanlış sayacın vanasını kapatmak. Toplu sayaç dolaplarında komşunuzun suyunu kesmemek için sayacınızı önceden işaretleyin.
- Suyu kestikten sonra musluğu açmamak. Hatta basınç kaldığı için kaçak bir süre devam edebilir.
- Vanayı açarken hızlı açmak. Onarım sonrası vanayı yavaşça açın; ani basınç bağlantıları zorlayabilir.
Yılda Bir Kez Vana Kontrolü
Uzun süre kullanılmayan vanalar kireçlenir ve sıkışır. Yılda bir kez, sakin bir zamanda ana vanayı ve ara muslukları kapatıp açarak çalışır durumda olduklarını kontrol edin. Vana sızdırıyorsa, tam kapanmıyorsa veya kolu çok zor dönüyorsa değiştirilmesi için tesisatçıya danışın. Bu kontrolü kış öncesi tesisat kontrol listesi ile birlikte yapabilirsiniz.
Acil Durumda Vanadan Sonra
Vanayı kapattıktan sonra hasarı sınırlamaya odaklanın: suyu toplayın, eşyaları kaldırın, fotoğraf çekin ve komşulara haber verin. Doğalgaz kokusu varsa elektrik anahtarlarına dokunmayın, pencereleri açın, binadan çıkın ve 187 Doğalgaz Acil hattını arayın. Ardından kaçağın kaynağının tespiti ve onarımı için tesisatçı çağırın.
Sonuç
Ana vana, tesisat arızalarında elinizdeki en güçlü araçtır. Yerini önceden öğrenin, evdeki herkese gösterin ve yılda bir kez çalıştığını kontrol edin. Gürhan Tesisat olarak 1975'ten beri Ankara'da acil tesisat arızalarına müdahale ediyoruz; sıkışan veya sızdıran vanaların değişimini de yapıyoruz. Acil durumda önce vanayı kapatın, sonra bizi arayın. Ayrıntılar için acil tesisatçı, su kaçağı tespiti ve temiz su tesisatı sayfalarına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Ana vana kapanmıyor veya sıkışmış, ne yapmalıyım?
Vanayı zorlamayın; uzun süre kullanılmayan vanalar kireçlenir ve aşırı kuvvette kol veya mil kırılabilir. Daire ara vanalarını kapatarak kaçağın olduğu kolu ayırmayı deneyin. Bu da mümkün değilse yönetimden bina vanasının kapatılmasını isteyin ve tesisatçı çağırın; sıkışan vananın değiştirilmesi gerekir.
Ana vanayı kapatınca kombi zarar görür mü?
Kısa süreli kapatma genellikle sorun yaratmaz; kombi sıcak su veremez ama ısıtma devresi kapalı olduğu için çalışabilir. Ancak su kesik kaldığı sürede sıcak su musluklarını açık bırakmayın. Uzun süre kapalı kalacaksa kombiyi de kapatmak ve kullanım kılavuzundaki uyarılara bakmak iyi olur.
Vananın yerini bulamıyorum, ne yapmalıyım?
Önce sayacınızı bulun; vana genellikle hemen yanındadır. Apartmandaysanız yöneticiye veya kapıcıya sorun. Bulamıyorsanız bir sonraki tesisat ziyaretinde ustadan vananın yerini göstermesini ve çalışıp çalışmadığını kontrol etmesini isteyin.
Uzun süre evden uzak kalacağım, vanayı kapatmalı mıyım?
Evet, tatil veya uzun süreli yokluklarda ana vanayı kapatmak olası bir kaçağın hasarını sınırlar. Kombi ve sıcak su cihazlarının kapatılmasıyla ilgili kılavuzdaki uyarıları uygulayın. Kışın donma riski olan yerlerde ise ısıtmanın tamamen kapatılmaması önerilir.
Diğer rehberler
İlgili hizmetler
Acil Tesisatçı
Patlak boru, taşan gider, tavandan akan su: Ankara'da 7/24 acil tesisat müdahalesi.
Su Kaçağı Tespiti
Tavanda leke, yüksek fatura, dönen sayaç: kaçağın yerini cihazla bulup gereksiz kırımın önüne geçiyoruz.
Su Kaçağı Tamiri
Bulunan kaçağı boru tipine uygun ek ve parçayla onarıyor, hattı test edip açıklığın kapatılmasını planlıyoruz.